పేగులు
IBD (క్రోన్స్, కొలైటిస్)
ఇన్ఫ్లమేటరీ బవెల్ డిసీజ్ (IBD) అంటే పేగులలో దీర్ఘకాలం ఉండే వాపు, ఇందులో ముఖ్యంగా అల్సరేటివ్ కొలైటిస్, క్రోన్స్ వ్యాధి ఉంటాయి. ఇది సాధారణంగా ఎక్కువ అవ్వడం (ఫ్లేర్), తగ్గడం మారుతూ ఉంటుంది, రెగ్యులర్ చికిత్స, ఫాలో అప్తో చాలామంది దీన్ని కంట్రోల్లో ఉంచుకుని చురుకైన జీవితం గడపవచ్చు.
ఇలా కూడా అంటారు: అల్సరేటివ్ కొలైటిస్, క్రోన్స్ వ్యాధి, మోషన్లో రక్తం
సాధారణ లక్షణాలు
- కొన్ని వారాలకు మించి ఉండే విరేచనాలు
- మలంలో రక్తం లేదా జిగురు (మ్యూకస్)
- కడుపు నొప్పి లేదా మెలితిప్పు
- రాత్రిపూట కూడా వెంటనే టాయిలెట్కు వెళ్ళాల్సి రావడం
- అలసట, నీరసం, తరచూ రక్తహీనత వల్ల
- బరువు తగ్గడం, ఆకలి తగ్గడం
- ఫ్లేర్ సమయంలో జ్వరం
- కొందరికి కీళ్ళ నొప్పులు, నోటి పూత, కళ్ళు ఎర్రబడటం లేదా చర్మ సమస్యలు
కారణాలు & ప్రమాద కారకాలు
- పేగులలో రోగనిరోధక శక్తి ఎక్కువగా స్పందించడం, ఖచ్చితమైన కారణం పూర్తిగా తెలియదు
- జన్యువులు: దగ్గరి కుటుంబ సభ్యులకు IBD ఉంటే రిస్క్ పెరుగుతుంది
- పొగ తాగడం, ఇది క్రోన్స్ వ్యాధి రిస్క్ను, తీవ్రతను పెంచుతుంది
- పేగుల బ్యాక్టీరియాలో మార్పులు, ప్రాసెస్డ్ ఆహారం ఎక్కువగా తినడం కొంత పాత్ర పోషించవచ్చు
- నొప్పి మాత్రలు (NSAIDs) తరచూ వాడటం ఫ్లేర్ను తేవచ్చు
- ఎక్కువగా యువతలో మొదలవుతుంది, కానీ ఏ వయసులోనైనా రావచ్చు
ఇవి ఉంటే వెంటనే డాక్టర్ను కలవండి
- మలద్వారం నుండి ఎక్కువగా రక్తం పోవడం లేదా పెద్ద గడ్డలు పడటం
- రోజుకు ఆరు సార్ల కంటే ఎక్కువ రక్త విరేచనాలు, జ్వరం లేదా గుండె వేగంగా కొట్టుకోవడంతో
- తీవ్రమైన కడుపు నొప్పి, పొట్ట ఉబ్బడం లేదా మళ్ళీ మళ్ళీ వాంతులు
- కళ్ళు తిరగడం, స్పృహ తప్పడం, లేదా మూత్రం చాలా తక్కువగా రావడం వంటి డీహైడ్రేషన్ సంకేతాలు
- పొట్ట ఉబ్బి, మలం గానీ గ్యాస్ గానీ అస్సలు బయటకు రాకపోవడం
- మలద్వారం దగ్గర నొప్పితో వాపు లేదా చీము కారడం
ఎలా నిర్ధారిస్తారు
మీ లక్షణాలు, బ్లడ్, స్టూల్ టెస్ట్లు, బయాప్సీతో కొలనోస్కోపీ, కొన్నిసార్లు స్కాన్లు అన్నీ కలిపి IBD ని నిర్ధారిస్తారు. మన దేశంలో పేగుల టీబీ, ఇన్ఫెక్షన్లు క్రోన్స్ వ్యాధిలానే కనిపించవచ్చు, అందుకే దీర్ఘకాలిక చికిత్స మొదలుపెట్టే ముందు జాగ్రత్తగా టెస్ట్లు చేయడం ముఖ్యం.
ఉపయోగపడే పరీక్షలు
- హిమోగ్లోబిన్, CRP, లివర్, కిడ్నీ వంటి బ్లడ్ టెస్ట్లు
- ఇన్ఫెక్షన్, ఫీకల్ కాల్ప్రొటెక్టిన్ కోసం స్టూల్ టెస్ట్లు
- బయాప్సీతో కొలనోస్కోపీ
- అవసరమైతే చిన్న పేగు కోసం CT లేదా MR ఎంటరోగ్రఫీ స్కాన్
- టీబీ లేదని నిర్ధారించే టెస్ట్లు
కొలనోస్కోపీపెద్దపేగులో రక్తస్రావం, పాలిప్స్, వాపు ఉన్నాయేమో చూసే టెస్ట్.20–30 నిమిషాలు · సెడేషన్ (మత్తు) ఇస్తారు
సిగ్మాయిడోస్కోపీపెద్దపేగు కింది భాగాన్ని త్వరగా చూసే టెస్ట్, చాలాసార్లు సెడేషన్ లేకుండా.10–15 నిమిషాలు · సాధారణంగా అవసరం లేదు
అప్పర్ GI ఎండోస్కోపీసన్నని కెమెరాతో అన్నవాహిక, కడుపు, డ్యూడెనమ్ను చూసే టెస్ట్. సుమారు 10 నిమిషాలు.10 నిమిషాలు · గొంతుకు స్ప్రే
చికిత్స మార్గాలు
కన్సల్టేషన్ తర్వాత, మీ పరీక్షలు మరియు రోజువారీ జీవనశైలిని బట్టి చికిత్స నిర్ణయిస్తారు.
- 01
వాపును కంట్రోల్ చేసే మందులు
రకం, తీవ్రతను బట్టి డాక్టర్ వాపు తగ్గించే మందులు, ఫ్లేర్ సమయంలో కొద్ది కాలం స్టెరాయిడ్లు, రోగనిరోధక శక్తిని శాంతపరిచే మందులు వాడవచ్చు.
- 02
అడ్వాన్స్డ్ చికిత్సలు
మధ్యస్థ నుండి తీవ్రమైన వ్యాధికి, టీబీ, హెపటైటిస్ బి వంటి ఇన్ఫెక్షన్లు లేవని చెక్ చేసిన తర్వాత బయోలాజిక్ ఇంజెక్షన్లు లేదా కొత్త టార్గెటెడ్ మందులు సూచించవచ్చు.
- 03
రెగ్యులర్ ఫాలో అప్
బాగున్నప్పుడు కూడా IBD కి నిరంతర కేర్ అవసరం, కంట్రోల్ చెక్ చేయడానికి, సమస్యలు గుర్తించడానికి బ్లడ్ టెస్ట్లు, అప్పుడప్పుడు కొలనోస్కోపీ చేస్తారు.
- 04
పోషకాహార సహాయం
రక్తహీనత, విటమిన్ల లోపాన్ని సరిచేయడం, ఫ్లేర్ సమయంలో బాగా తినడం కోలుకోవడానికి సహాయపడతాయి. డాక్టర్ ఐరన్, కాల్షియం లేదా విటమిన్ D సూచించవచ్చు.
- 05
అవసరమైతే సర్జరీ
తీవ్రమైన వ్యాధి, పేగు సన్నబడటం, చీము గడ్డలు లేదా ఫిస్టులాలు ఉన్న కొందరికి సర్జన్తో కలిసి ప్లాన్ చేసి సర్జరీ చేస్తారు.
ఆహారం & రోజువారీ అలవాట్లు
- బాగున్నప్పుడు కూడా మెయింటెనెన్స్ మందులు ఆపకండి, వాటిని ఆపడం ఫ్లేర్కు ఒక సాధారణ కారణం.
- పొగ తాగడం మానేయండి, ఇది క్రోన్స్ వ్యాధిని ఎక్కువ చేస్తుంది.
- మెడికల్ షాప్లో నేరుగా నొప్పి మాత్రలు కొనకండి, ఏ నొప్పి మందు సురక్షితమో డాక్టర్ను అడగండి.
- ఫ్లేర్ సమయంలో ఇడ్లీ, కిచిడీ, పెరుగన్నం, బాగా ఉడికించిన కూరగాయల వంటి మెత్తటి, సులభంగా అరిగే ఆహారం తినండి.
- సరిపడా నీళ్ళు, మజ్జిగ తాగండి, ముఖ్యంగా విరేచనాలు ఉన్నప్పుడు లేదా ఎండాకాలంలో.
- డాక్టర్తో మాట్లాడి మీ టీకాలు (వ్యాక్సిన్లు) అప్డేట్గా ఉంచుకోండి.
- మీ లక్షణాలను నోట్ చేసుకుని, ఫ్లేర్ వస్తే త్వరగా డాక్టర్కు చెప్పండి.
రోగులు తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
15 నిమిషాల అపాయింట్మెంట్ బుక్ చేయండి
క్లినిక్లో లేదా ఆన్లైన్లో, సోమవారం నుండి శనివారం వరకు. సమయం ఎంచుకోండి, ఫ్రంట్ డెస్క్ నిర్ధారిస్తుంది.
ఈ పేజీ సాధారణ సమాచారం మాత్రమే, డా. తేజస్విని తుమ్మ సమీక్షించారు. ఇది డాక్టర్ను కలవడానికి ప్రత్యామ్నాయం కాదు.
